مصطفى بن عبدالله چلپى ( حاجى خليفه ) ( مترجم : مجهول )
27
تقويم التواريخ ( فارسى )
4526 : رفع الياس به جانب ملأ اعلى با جز اسرائيل ( ؟ ) در عصر اليسع النبى عليه السّلام . 4592 : مبعث حضرت يونس عليه السّلام به اهل نينوا كه عبارت از موصل است . 4599 : انقراض ملوك اثور در موصل و ظهور دولت ملوك بابل . 4602 : ظهور طبقهء كيانيان از طبقات ملوك فرس به سلطنت كيقباد . و ابتداى ملوك دولت روم اولى به جلوس مارولس « 1 » با نقل روح التواريخ . 4639 : مبعث حضرت شعيا « 2 » - على نبينا و عليه الصلوات و عليه السلام - در اين سنه بوده . 4661 : ابتداى بناى قلاع و بلاد در جزيرهء رودس « 3 » در اين سنه با تعيين روح التواريخ . [ « اروس » را شعرا قافيهء « خروس » كردهاند ! ] . « 4 » 4669 : ابتداى بناى رومية الكبرى كه مراد از آن « قزل الما » باشد به سعى رومانوس « 5 » از ملوك روم . [ و در آن ماهى كه تمام شده عيد ارمنيان شده و اسم آن عيد « مرطيس » . و بعد از اتمام چون هفده سال گذشت سكان آن بلده را شمردند هفتصد و پنجاه هزار شدند ] . « 6 » 4682 : وفات حضرت يونس پيغمبر عليه السّلام در اين سنه بود . 4699 : وفات حضرت شعيب « 7 » پيغمبر عليه السّلام در اين سنه بود . 4705 : انقراض اسباط عشرهء بنى اسرائيل در زمان كيكاوس از ملوك فرس . 4728 : وفات حزقياى ملك . در بعضى روايات وارد است كه مراد از او ذوالكفل است . و ظهور اوميرس « 8 » از شعراى يونان . [ و حكماى يونان شعر او را در امثال ذكر مىنمودند به حدى كه افلاطون در اوايل طلب تقليد ايشان مىنمود در تمثيل شعر او بعد از آن بقراط را ديدم كه ذم شعر مىنمود به جهت آنكه طلب حقايق و معرفت اولى است ، تمثيل شعرا را ترك نمود و در طلب علم كوشيد ] . « 9 » 4757 : بناى بوزنطيه « 10 » كه استنبول باشد . قبل از اين نيقوموديا بعد از خسف
--> ( 1 ) در كت : « رويانس » . ( 2 ) در كت : « شعيب » . ( 3 ) در كت : « اروس » . ( 4 ) فقط در كت . ( 5 ) در كت : « رويانس » در نش : « روماناوس » . ( 6 ) فقط در كت . ( 7 ) در نش و مر . « شعيا » . ( 8 ) منظور هومر شاعر نابيناى يونانى و سرايندهء دو منظومهء معروف « ايلياد » و « اوديسه » مى باشد . ( 9 ) فقط در كت . ( 10 ) بيزانس .